CRPF શૌર્ય દિવસ 2026: તમે અને હું અમારા પરિવારો સાથે અમારા ઘરોમાં સુરક્ષિત છીએ કારણ કે આ સૈનિકો સરહદ પર તૈનાત છે. પોતાના જીવની પરવા કર્યા વિના, સેનાના સૈનિકો સરહદ પર દુશ્મનોનો સામનો કરે છે. તેમના માનમાં, CRPF શૌર્ય દિવસ દર વર્ષે 9 એપ્રિલે ઉજવવામાં આવે છે અને આ દિવસ ભારતીય ગૌરવના ઇતિહાસમાં સુવર્ણ અક્ષરોમાં લખાયેલો છે. આ તે દિવસ છે જ્યારે દેશની આંતરિક સુરક્ષાના જાગ્રત રક્ષકો, સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સ (CRPF) ના સૈનિકોએ તેમની બહાદુરીથી સમગ્ર વિશ્વને આશ્ચર્યચકિત કર્યું હતું. દર વર્ષે, શૌર્ય દિવસનો મુખ્ય કાર્યક્રમ કચ્છના મહાન રણમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સરહદ પર સ્થિત સરદાર પોસ્ટ પર ઉજવવામાં આવે છે
“શૌર્ય દિવસ” એ ફક્ત એક તારીખ નથી, પરંતુ અદમ્ય હિંમતનું પ્રતીક છે જે આપણને યાદ અપાવે છે કે જ્યારે આપણી માતૃભૂમિની રક્ષા કરવાની વાત આવે છે, ત્યારે સંસાધનો મહત્વપૂર્ણ નથી, પરંતુ મજબૂત સંકલ્પ મહત્વપૂર્ણ છે. આજે એ શહીદોને શ્રદ્ધાંજલિ આપવાનો દિવસ છે જેમણે પોતાના જીવના જોખમે, રાષ્ટ્રને પ્રથમ રાખવાના પોતાના સંકલ્પને પૂર્ણ કર્યો.
9 એપ્રિલ, 1965ના રોજ બનેલી ઘટના કે જેણે આ તારીખને CRPF શૌર્ય દિવસ તરીકે અંકિત કરી દીધી:
ભારતનો ઇતિહાસ બહાદુરી અને બહાદુરીની અસંખ્ય વાર્તાઓથી ભરેલો છે. દરેક વાર્તા પ્રેરણા આપે છે, પરંતુ કેટલીક વાર્તાઓ ખરેખર યાદગાર છે. આવી જ એક વાર્તા સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સ (CRPF) ની બહાદુરીની છે, જેણે 9 એપ્રિલને ભારતીય ઇતિહાસમાં હંમેશા માટે અંકિત કરી દીધી.
તેની રચના 1939માં ક્રાઉન રિપ્રેઝન્ટેટિવ પોલીસ તરીકે કરવામાં આવી હતી. ભારતની સ્વતંત્રતા પછી, 1949માં સંસદના એક કાયદા દ્વારા આ દળનું નામ બદલીને સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સ રાખવામાં આવ્યું. ત્યારથી, CRPF એ અનેક વખત પોતાને સાબિત કર્યું છે.
કલ્પના કરો કે શું એક પણ પોલીસ કંપની કોઈપણ દેશની સેનાની એક બ્રિગેડને હરાવી શકે છે. પરંતુ ભારતની ભૂમિ આવા પરાક્રમો કરવા સક્ષમ વીરોને ઉત્પન્ન કરે છે. ગુજરાતના કચ્છના રણમાં સીઆરપીએફના જવાનોએ આ પરાક્રમ દર્શાવ્યું.
આ દિવસે, પાકિસ્તાની સેનાએ ગુજરાતના કચ્છમાં સરદાર પોસ્ટ પર અચાનક હુમલો કર્યો, જ્યાં ફક્ત બે CRPF કંપનીઓએ આખો હુમલો નિષ્ફળ બનાવ્યો. CRPF કરતા અનેક ગણી મોટી દુશ્મન સેનાએ માત્ર અસાધારણ હિંમતથી લડાઈ જ નહીં, પરંતુ 34 પાકિસ્તાની સૈનિકોને પણ મારી નાખ્યા અને ચારને જીવતા પકડી લીધા.
1965માં, કચ્છના રણમાં સરહદ પર પાકિસ્તાનના આક્રમક ઇરાદાઓના જવાબમાં, બીજી બટાલિયનની ચાર કંપનીઓને સરહદ ચોકીઓ સ્થાપિત કરવાનો આદેશ આપવામાં આવ્યો હતો. 8 અને 9 એપ્રિલની મધ્યરાત્રિના અંધારામાં, પાકિસ્તાનની 51મી પાયદળ બ્રિગેડના 3,500 સૈનિકોએ ઓપરેશન ડેઝર્ટ હોક હેઠળ આપણી સરહદ ચોકીઓ પર ચોરીછૂપીથી હુમલો કર્યો.
ઓપરેશન ડેઝર્ટ હોકનું આયોજન કરનારાઓએ તેમની તૈયારીમાં કોઈ કસર છોડી ન હતી, પરંતુ તેઓ સેન્ટ્રલ રિઝર્વ પોલીસ ફોર્સની નાની ટુકડીની સ્થિતિસ્થાપકતા અને મક્કમતાનું મૂલ્યાંકન કરવામાં નિષ્ફળ ગયા. શાંતિ મંત્રણાની ઓફર આપીને અમને ફસાવવાની પાકિસ્તાની યુક્તિઓ છતાં, સરદાર પોસ્ટની રક્ષા કરતા આપણા સૈનિકો સતર્ક રહ્યા.
તે સમયે, હવાલદાર રણજીત સિંહ સરદાર પોસ્ટ પર મશીનગન સાથે ફરજ પર હતા. તેમણે ઉત્તરમાં 50 થી 100 યાર્ડ દૂર કેટલીક હિલચાલ જોઈ. દુશ્મનની ગતિવિધિની અપેક્ષા રાખીને, તેમણે ઘુસણખોરોને પડકાર ફેંક્યો, પરંતુ બીજી બાજુથી ગોળીબાર શરૂ થયો, જેનાથી પાકિસ્તાની દળોને મોર્ટાર અને 25-પાઉન્ડરથી ગોળીબાર કરવાનો સંકેત મળ્યો.
પરિણામે, એક બ્રિગેડે સરદાર અને ટાક પોસ્ટ પર CRPF ની બીજી બટાલિયનની ચાર કંપનીઓ પર સંપૂર્ણ તાકાતથી સમાંતર હુમલો શરૂ કર્યો. દુશ્મન આગળ વધતાં બહાદુર સૈનિકોએ પણ પોઝીશન લીધી, પોતાની જમીન પકડી રાખી અને અંત સુધી પોતાના શસ્ત્રો જાળવી રાખવા માટે શ્વાસ રોકી રાખ્યા. કબ્રસ્તાન જેવી શાંતિથી પાકિસ્તાનીઓને ખ્યાલ આવ્યો કે સરદાર પોસ્ટ પરના બધા સૈનિકો કાં તો ક્રોસફાયરમાં માર્યા ગયા છે અથવા ઘાયલ થયા છે.
સરદાર પોસ્ટ પર તૈનાત સિપાહી શિવરામ, 600 યાર્ડ દૂરથી ખતરનાક દુશ્મન તોપખાના અને મોર્ટારની ગતિવિધિ શોધી કાઢવા બદલ પ્રશંસાને પાત્ર છે. શોધ થતાં જ, સુબેદાર બલબીર સિંહે તેમના મોર્ટાર છોડ્યા, જેનાથી દુશ્મન ચોકીનો નાશ થયો. હુમલાખોર ટુકડી હવે પોસ્ટ તરફ આગળ વધવા લાગી અને તેની નજીક આવી રહી હતી. પોસ્ટ પર કોઈ બચી ગયાના કોઈ નિશાન નહોતા.
જેમ જેમ હુમલો કરનાર સ્તંભના 20 સૈનિકો ચોકી પાસે પહોંચ્યા, તેમ તેમ ચોકીની ત્રણ મશીનગન જીવંત થઈ ગઈ, તેમના ગોળીબારથી દુશ્મનનો ખાત્મો થયો. થોડીવારમાં જ, બધા દુશ્મન સૈનિકો માર્યા ગયા. પાછળથી હુમલો કરનારી બીજી દુશ્મન સ્તંભનું પણ તેના પુરોગામી સ્તંભ જેવું જ પરિણામ આવ્યું. ચોકીના ઉત્તરપૂર્વીય છેડે મશીનગન જામ થઈ જતાં દુશ્મન દળને સફળતા મળી, પરંતુ CRPF સૈનિકોએ ઝડપથી કાર્યવાહી કરી, વળતો હુમલો ચાલુ રાખ્યો અને દુશ્મનને પાછળ ધકેલી દીધો.
દુશ્મન દળો હાર માની ગયા. એક કલાક સુધી ગોળીબાર ચાલુ રહ્યો. આ સમય દરમિયાન, દુશ્મને ચોકી કબજે કરવાના ત્રણ પ્રયાસો કર્યા, પરંતુ ભારે જાનહાનિ સાથે તેમને પીછેહઠ કરવાની ફરજ પડી. સરદાર ચોકીના પૂર્વ છેડે, નજીકના MMG શાંત થયા પછી, હવાલદાર ભાવના રામે તેમની ચોકીમાંથી બધા ગ્રેનેડ એકઠા કર્યા અને નજીક આવવાનો પ્રયાસ કરી રહેલા દુશ્મન દળો પર એક પછી એક ફેંકવાનું ચાલુ રાખ્યું. આ વીરતાપૂર્ણ કાર્ય લાંબા સમય સુધી ચાલુ રહ્યું, જેનાથી ઘુસણખોરોનું મનોબળ તૂટી ગયું અને તેઓ ચોકીથી દૂર રહ્યા. આ સંઘર્ષમાં છ બહાદુર સૈનિકોએ પોતાના જીવનું બલિદાન આપ્યું. બહાદુર CRPF સૈનિકોની ગાથાને શ્રદ્ધાંજલિ આપવા માટે આ દિવસ CRPF શૌર્ય દિવસ તરીકે ઉજવવામાં આવે છે.
