રાષ્ટ્રીય દાંતના દુખાવા દિવસ 2026: રાષ્ટ્રીય દાંતના દુખાવા દિવસ દાંતની સમસ્યાઓ, દાંતના સડોના સામાન્ય કારણો વિશે જાગૃતિ લાવવા અને તમારા દાંત અને પેઢાને સ્વસ્થ રાખવા માટે અસરકારક ઉકેલોને પ્રોત્સાહન આપવા માટે દર વર્ષે 9 ફેબ્રુઆરીએ ઉજવવામાં આવે છે. પોલાણ, જંતુઓ, પેઢાના રોગ પ્રત્યે સંવેદનશીલતાથી લઈને, દાંતના દુખાવા માટે ઘણા પરિબળો જવાબદાર હોઈ શકે છે. ઘણા લોકો દાંત સાફ કરતી વખતે પેઢામાંથી લોહી નીકળવાનું પણ અનુભવે છે.
દાંતનો સડો: દાંતના સડો ત્યારે થાય છે જ્યારે દાંતની સપાટી પર તકતી બને છે અને ખોરાક અને પીણાંમાં રહેલી મુક્ત શર્કરા (ઉત્પાદક, રસોઈયા અથવા ગ્રાહક દ્વારા ખોરાકમાં ઉમેરવામાં આવતી બધી ખાંડ, તેમજ મધ, ચાસણી અને ફળોના રસમાં કુદરતી રીતે હાજર ખાંડ) ને એસિડમાં રૂપાંતરિત કરે છે જે સમય જતાં દાંતનો નાશ કરે છે. મુક્ત શર્કરાનું સતત વધુ પડતું સેવન, ફ્લોરાઇડનો અપૂરતો સંપર્ક અને ટૂથબ્રશ દ્વારા તકતી દૂર ન થવાથી દાંતના સડો, દુખાવો અને ક્યારેક દાંતનું નુકશાન અને ચેપ થઈ શકે છે.
પિરિઓડોન્ટલ (પેઢા) રોગ: પિરિઓડોન્ટલ રોગ દાંતને ઘેરી લેનારા અને ટેકો આપનારા પેશીઓને અસર કરે છે. આ રોગમાં રક્તસ્ત્રાવ અથવા પેઢામાં સોજો, દુખાવો અને ક્યારેક શ્વાસની દુર્ગંધ આવે છે. તેના વધુ ગંભીર સ્વરૂપમાં, પેઢા દાંત અને ટેકો આપતા હાડકાથી દૂર થઈ શકે છે, જેના કારણે દાંત છૂટા પડી જાય છે અને ક્યારેક બહાર પડી જાય છે. ગંભીર પિરિઓડોન્ટલ રોગો વિશ્વભરમાં 1 અબજથી વધુ કેસોને અસર કરે છે, તેનો અંદાજ છે. પિરિઓડોન્ટલ રોગ માટેના મુખ્ય જોખમ પરિબળો નબળી મૌખિક સ્વચ્છતા અને તમાકુનો ઉપયોગ છે.
દાંતના દુખાવા અને ખરાબ પેઢાના કારણોને સમજીને, વ્યક્તિઓ તેમના મૌખિક સ્વાસ્થ્યને સુરક્ષિત રાખવા માટે પગલાં લઈ શકે છે. સ્વસ્થ પેઢા ગુલાબી અને મજબૂત હોય છે, તેમાંથી લોહી નીકળતું નથી અને તમારા દાંતની આસપાસ ચુસ્તપણે ફિટ થઈ જાય છે. તમારી જીવનશૈલી તમારા પેઢાના સ્વાસ્થ્ય પર ખૂબ અસર કરી શકે છે જેમાં તમારો આહાર, ઉંમર અને મૌખિક સંભાળનો સમાવેશ થાય છે.
સ્વસ્થ દાંત અને પેઢાં માટે કેટલીક ટિપ્સ આપી છે:
- તમારા દાંતને યોગ્ય રીતે બ્રશ કરો અને દિવસમાં ઓછામાં ઓછા બે વાર મધ્યમ-નરમ ટૂથબ્રશનો ઉપયોગ કરો, અને ફ્લોરાઇડયુક્ત ટૂથપેસ્ટનો ઉપયોગ કરો.
- દર થોડા મહિને તમારા ટૂથબ્રશ બદલો.
- જો તમારા ટૂથબ્રશના બરછટ ઝટકાવા લાગે તો તેને બદલો.
- બ્રશ કરતી વખતે ટૂથબ્રશને 45 ડિગ્રીના ખૂણા પર રાખો – બ્રશ કરતી વખતે તમારા દાંત સાફ ન કરો, તેના બદલે ટૂંકા સ્ટ્રોકનો ઉપયોગ કરો.
દરરોજ ફ્લોસ કરો:
દરરોજ ફ્લોસ કરવાથી દાંત વચ્ચે ફસાયેલા ખોરાકને ઢીલો કરવામાં મદદ મળે છે અને તેથી પેઢામાં બળતરા થાય છે. તે બ્રશ માટે પહોંચવામાં મુશ્કેલ હોય તેવા વિસ્તારોમાંથી પ્લેક દૂર કરવામાં પણ મદદ કરે છે. જો ખોરાક અને પ્લેક લાંબા સમય સુધી આ વિસ્તારમાં રહે છે, તો તેનાથી ટાર્ટાર જેવા બેક્ટેરિયાનું નિર્માણ થાય છે, જે નિયમિત બ્રશ કરવાથી દૂર કરી શકાતા નથી. ટાર્ટારના આ હઠીલા સ્તરથી છુટકારો મેળવવા માટે તમે તમારા દંત ચિકિત્સક સાથે મુલાકાતનો સમય નક્કી કરી શકો છો.
ધૂમ્રપાન છોડો:
ધૂમ્રપાન અને પાન, ગુટખા વગેરે જેવા અન્ય તમાકુ ઉત્પાદનો પેઢાના રોગ તરફ દોરી જાય છે. તમાકુ રક્ત પ્રવાહને પણ મર્યાદિત કરે છે, જેના કારણે ઘાને ઝડપથી રૂઝાવવાનું મુશ્કેલ બને છે. જો તમને પેઢામાંથી લોહી નીકળવાની સમસ્યા હોય તો ધૂમ્રપાન છોડી દેવાની ખાતરી કરવી એ તમારી પ્રાથમિકતા હોવી જોઈએ.
આહાર તરફ ધ્યાન દોરો:
આપણે બધા જાણીએ છીએ કે આપણે જે પણ ખોરાક ખાઈએ છીએ તેની અસર આપણા સ્વાસ્થ્ય પર પડે છે. ખાંડનું પ્રમાણ વધુ હોય તેવા ખોરાક દાંતમાં પોલાણ થવાની શક્યતા વધારે હોય છે. જ્યારે સ્વસ્થ શાકભાજી અને પ્રોટીન તમારા મૌખિક સ્વાસ્થ્ય માટે સારા છે. તમારા આહારમાં વિટામિન અને મિનરલ્સ ઉમેરવાથી પણ તમારા મૌખિક સ્વાસ્થ્યમાં સુધારો થાય છે.
નિયમિત દંત તપાસ:
દાંતની તપાસમાં મોંની સફાઈનો સમાવેશ થાય છે. દાંતમાંથી ટાર્ટાર દૂર કરવાનો એકમાત્ર રસ્તો વ્યાવસાયિક રીતે દાંત સાફ કરવાનો છે. વ્યાવસાયિક સફાઈ પણ તકતીને દૂર કરવામાં મદદ કરે છે, જે સામાન્ય દાંત સાફ કરવાથી દૂર કરી શકાતી નથી.
(અસ્વીકરણ: આ લેખ ફક્ત માહિતીના હેતુ માટે છે અને તેને લાયક દંત ચિકિત્સકો દ્વારા આપવામાં આવેલી સલાહનો વિકલ્પ ગણવો જોઈએ નહીં. મૌખિક સ્વાસ્થ્ય વિશે કોઈપણ પ્રશ્નો માટે હંમેશા તમારા ડેન્ટિસ્ટની સલાહ લો.)
